چرخش تورم اروپا به سمت صعود؛ احتمال افزایش نرخ بهره در ۲۰۲۸

تحلیلگران بازارهای جهانی معتقدند اگرچه تورم منطقه یورو تا دو سال آینده در نزدیکی هدف ۲ درصدی این بانک باقی خواهد ماند، اما از سال ۲۰۲۷ به بعد، به‌ویژه در سال ۲۰۲۸، ریسک‌های تورمی به شکل محسوسی به سمت بالا متمایل می‌شوند؛ موضوعی که می‌تواند به تغییر جهت سیاست پولی منجر شود.

بر اساس این برآوردها، میانگین تورم شاخص هماهنگ قیمت مصرف‌کننده (HICP) در منطقه یورو در سال جاری حدود ۱.۹ درصد و در سال آینده نزدیک به ۲ درصد پیش‌بینی می‌شود. با این حال، تصویر ریسک‌ها یکنواخت نیست. در کوتاه‌مدت، به‌ویژه در سال ۲۰۲۶، احتمال انحراف تورم به سمت پایین بیشتر ارزیابی می‌شود، اما در افق ۲۰۲۷ و به‌خصوص ۲۰۲۸، فشارهای صعودی بر قیمت‌ها پررنگ‌تر خواهند شد.

تثبیت نرخ بهره تا ۲۰۲۸؛ سپس آغاز چرخه انقباض

تحلیلگران انتظار دارند بانک مرکزی اروپا تا پیش از سال ۲۰۲۸ نرخ‌های بهره را بدون تغییر نگه دارد. با این حال، سناریوی پایه نشان می‌دهد که در سال ۲۰۲۸ دست‌کم دو مرحله افزایش ۲۵ واحد پایه‌ای (در مجموع ۵۰ واحد پایه) برای بازگرداندن تورم به هدف ۲ درصدی ضروری خواهد بود. حتی این احتمال مطرح است که در صورت تشدید فشارهای تورمی، افزایش نرخ‌ها زودتر یا با شدت بیشتری انجام شود.

ریشه این ریسک صعودی عمدتاً در بازار کار نهفته است. پیش‌بینی می‌شود نرخ بیکاری در منطقه یورو بیش از پیش به زیر سطح تعادلی خود سقوط کند. چنین شرایطی به معنای تداوم رشد دستمزدها و افزایش فشارهای هزینه‌ای برای بنگاه‌هاست؛ عاملی که می‌تواند به تورم هسته دامن بزند. همزمان، برآوردها از رشد اقتصادی سال ۲۰۲۷ نیز فراتر از پیش‌بینی‌های فعلی بانک مرکزی اروپا و اجماع بازار است. رشد بالاتر تولید ناخالص داخلی، به‌ویژه در بستر تقاضای داخلی قوی، احتمال تشدید فشارهای قیمتی در انتهای ۲۰۲۷ و طی سال ۲۰۲۸ را افزایش می‌دهد.

در حال حاضر، تورم سالانه منطقه یورو در ژانویه ۲۰۲۶ با کاهش ۰.۳ واحد درصدی به ۱.۷ درصد رسیده است. انتظار می‌رود در نیمه نخست ۲۰۲۶ به دلیل اثرات پایه انرژی، تورم اندکی پایین‌تر از هدف ۲ درصدی قرار گیرد. با این حال، پیش‌بینی می‌شود پس از فروکش کردن این اثرات موقتی، نرخ تورم مجدداً به حوالی هدف بازگردد و سپس در افق میان‌مدت با فشارهای صعودی مواجه شود.

نکته مهم در رویکرد سیاست‌گذار پولی اروپا، تمرکز بر پیش‌بینی انتهای افق زمانی است. در حال حاضر، این افق سال ۲۰۲۸ را در بر می‌گیرد. حتی در شرایطی که پیش‌بینی‌های قبلی از افت تورم به سطوحی نزدیک به ۱.۴ درصد در اوایل ۲۰۲۶ حکایت داشت، شورای حکام بانک مرکزی اروپا کاهش بیشتر نرخ بهره را ضروری ندانست؛ چراکه افت تورم را موقتی و ناشی از عوامل پایه‌ای می‌دانست.

از منظر فنی، برآورد می‌شود هر ۱۰۰ واحد پایه افزایش نرخ بهره، حدود ۰.۳ واحد درصد از تورم شاخص HICP بکاهد. این نسبت نشان می‌دهد که حتی برای مهار فشارهای تورمی سال ۲۰۲۸ نیز نیاز به انقباض شدید وجود ندارد، اما بازگشت به چرخه افزایش نرخ بهره محتمل است.

در مجموع، اگرچه بازارهای مالی در حال حاضر تورم زیر هدف را برای دوره‌ای نسبتاً طولانی قیمت‌گذاری کرده‌اند، اما سناریوی غالب در میان برخی تحلیلگران حاکی از آن است که چرخش سیاست پولی اروپا در سال ۲۰۲۸ به سمت انقباض می‌تواند دوباره در دستور کار قرار گیرد. برای سرمایه‌گذاران بازار اوراق و ارز، این تغییر انتظارات می‌تواند به بازتنظیم منحنی بازده و نوسانات جدید در بازار یورو منجر شود. چشم‌انداز میان‌مدت سیاست پولی اروپا اکنون بیش از گذشته به تحولات بازار کار و پایداری رشد اقتصادی گره خورده است.

تورم اروپا در مسیر بازگشت؟

تورم فعلاً نزدیک هدف ۲ درصد است، اما ریسک‌های ۲۰۲۸ صعودی شده‌اند. آیا بانک مرکزی اروپا آماده افزایش دوباره نرخ بهره است؟