عبدالناصر همتی؛ بازگشت چهره جنجالی اقتصاد ایران به بانک مرکزی

همتی که نامش با نوسانات نرخ ارز و سیاست‌های پولی کشور گره خورده، پیش از این در دوره‌ای پرچالش مسئولیت‌های اقتصادی مهمی را بر عهده داشت و با تصمیماتش موجی از بحث‌ها و نقدها را در فضای رسانه‌ای و اقتصادی ایجاد کرده بود.

سوابق علمی و مدیریتی

همتی متولد ۲۰ فروردین ۱۳۳۶ در کبودرآهنگ است و تحصیلات کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترای اقتصاد خود را در دانشگاه تهران گذرانده است. او سال‌ها به‌عنوان دانشیار دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران تدریس کرده و در حوزه‌های اقتصاد کلان و اقتصاد انرژی فعالیت آموزشی داشته است.

او از دهه شصت وارد سازمان صدا و سیما شد و تا سطح معاونت سیاسی پیش رفت. مدیریت خبر و نقش در تصمیم‌سازی‌های تبلیغاتی از مهم‌ترین تجربه‌های او در این دوره بود.

همتی از سال ۱۳۷۳ تا ۱۳۸۵ رئیس کل بیمه مرکزی بود و به‌عنوان «پدر بیمه‌های خصوصی» شناخته می‌شود. او ساختار جدیدی در بازار بیمه ایران ایجاد کرد و زمینه خصوصی‌سازی این صنعت را فراهم ساخت.

در بخش بانکی نیز مدیریت عامل بانک سینا و بانک ملی ایران بر عهده او بوده است. تلاش برای خروج بانک سینا از فهرست تحریم‌های اتحادیه اروپا و ادغام مؤسسات مالی از اقدامات مهم او در این دوره بود.

ریاست بانک مرکزی و وزارت اقتصاد

همتی در مرداد ۱۳۹۷ به ریاست بانک مرکزی رسید؛ دوره‌ای که با رشد شدید تورم، افزایش نقدینگی و جهش نرخ ارز همراه بود. قیمت دلار در آغاز مسئولیت او ۸,۳۹۲ تومان و در پایان دوره به ۲۲,۸۳۸ تومان رسید.

در مرداد ۱۴۰۳، او به عنوان وزیر اقتصاد دولت پزشکیان معرفی شد و از حذف سامانه نیما و یکسان‌سازی نرخ ارز حمایت کرد. با این حال، افزایش قیمت‌ها انتقاد کارشناسان و رسانه‌ها را به دنبال داشت و در اسفند همان سال مجلس شورای اسلامی او را استیضاح و از وزارت اقتصاد برکنار کرد.

همتی همچنین در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۰ نامزد شد و با حمایت حزب کارگزاران سازندگی در جایگاه سوم قرار گرفت. در انتخابات زودهنگام ۱۴۰۳ نیز ثبت‌نام کرد اما از سوی شورای نگهبان رد صلاحیت شد.

بازگشت به بانک مرکزی

با تحولات اخیر و نظر مسعود پزشکیان، همتی دوباره به عنوان رئیس کل بانک مرکزی منصوب شده است. تحلیلگران اقتصادی هشدار می‌دهند که بازگشت او بدون اصلاح جدی در سیاست‌های پولی و شفافیت تصمیم‌گیری می‌تواند چرخه نوسان نرخ ارز، تورم و بی‌اعتمادی بازار را دوباره تکرار کند و معیشت مردم را تحت فشار قرار دهد.