بورس در نقطه حساس؛ ارزندگی سهام زیر سایه شکنندگی بازار

در جریان معاملات امروز، بازار با فشار عرضه آغاز شد، اما به‌تدریج بخشی از صف‌های فروش جمع‌آوری شد و نشانه‌هایی از افزایش تقابل میان خریداران و فروشندگان شکل گرفت. ارزش معاملات خرد تا میانه بازار به حدود ۴ هزار و ۴۰۰ میلیارد تومان رسید که بیانگر فعال بودن نسبی معامله‌گران و توقف روند انجماد معاملات است.

همزمان، خروج نقدینگی حقیقی‌ها و افزایش نقش حقوقی‌ها به ثبت رسید؛ به‌طوری که خالص خرید حقوقی‌ها حدود هزار و ۷۹۳ میلیارد تومان برآورد شد. این رفتار معمولاً در مقاطعی رخ می‌دهد که بازار به سطوح حمایتی نزدیک می‌شود و بازیگران بزرگ‌تر به‌تدریج در نقش متعادل‌کننده ظاهر می‌شوند. از سوی دیگر، خروج بیش از ۳۰۰ میلیارد تومان از صندوق‌های درآمد ثابت می‌تواند نشانه‌ای از آماده‌باش بخشی از سرمایه‌ها برای ورود مجدد به بازار سهام باشد، هرچند هنوز نمی‌توان آن را یک سیگنال قطعی تلقی کرد.

نوسان منفی شاخص‌ها؛ بازار در فاز چانه‌زنی قیمتی

شاخص کل بورس تهران در ابتدای معاملات حتی تلاش کرد تا به بالای سطح ۴ میلیون و ۱۰۰ هزار واحد بازگردد، اما افزایش عرضه‌ها مانع از تثبیت این حرکت شد و شاخص بار دیگر به سمت کف روزانه عقب نشست. لمس محدوده‌های حمایتی و واکنش نسبی تقاضا در این نواحی نشان می‌دهد که بازار وارد مرحله‌ای از «چانه‌زنی قیمتی» شده است؛ مرحله‌ای که در آن فروشندگان پرقدرت روزهای گذشته تا حدی تضعیف شده‌اند، اما خریداران نیز هنوز جسارت یک ورود گسترده را ندارند.

شاخص کل هم‌وزن نیز با افت بیش از ۱۸ هزار واحدی همراه شد و به سطح حدود یک میلیون و ۱۲ هزار واحد رسید. کاهش این شاخص نشان می‌دهد که سهام کوچک و متوسط همچنان محتاطانه معامله می‌شوند، اما همزمان کاهش شیب نزولی آن می‌تواند نشانه‌ای از افت تدریجی فشار فروش در این گروه‌ها باشد.

از منظر آماری، ترکیب نمادها تصویر دوگانه‌ای از بازار ارائه می‌دهد. در حالی که تعداد نمادهای دارای صف فروش همچنان بالا است و ارزش این صف‌ها به بیش از ۴ هزار میلیارد تومان می‌رسد، حضور نمادهای مثبت و بدون صف و همچنین افزایش تعداد معاملات نشان می‌دهد که بازار در حال خروج تدریجی از وضعیت فروش یک‌طرفه است. سرانه فروش حقیقی‌ها همچنان بالاتر از سرانه خرید است، اما فاصله این دو نسبت به روزهای پرتنش گذشته کاهش یافته که می‌تواند نشانه‌ای از تعدیل هیجان منفی باشد.

در میان نمادهای بزرگ، شرکت‌های شاخص‌ساز از جمله فملی، فارس، شپنا، شپدیس و نوری بیشترین اثر منفی را بر شاخص کل داشتند. با این حال، افزایش تعداد معاملات در همین نمادها حاکی از آن است که عرضه‌ها بدون تقاضا باقی نمانده و بازار به‌تدریج در حال رسیدن به تعادل نسبی است.

در بازار فرابورس نیز شرایط مشابهی مشاهده شد. شاخص کل فرابورس با افت محدودتری همراه بود و رفتار نوسانی آن نشان داد که قدرت فروشندگان در ادامه معاملات کاهش یافته است. ثبت بیش از ۱۲۵ هزار معامله و حجم مناسب دادوستدها بیانگر آن است که این بازار نیز وارد فاز احتیاط و انتظار شده است، نه یک ریزش شتابان.

تفسیر کارشناسی؛ ارزنده اما لرزان

واقعیت این است که از منظر بنیادی، بسیاری از سهام به سطوح ارزنده‌ای رسیده‌اند. نسبت‌های قیمتی در برخی صنایع جذاب شده و سودآوری شرکت‌ها در صورت ثبات متغیرهای کلان می‌تواند از قیمت‌ها حمایت کند. اما این ارزندگی بر بستری شکننده قرار دارد. ریسک‌های سیاسی و ژئوپلتیکی همچنان مهم‌ترین متغیر بیرونی بازار هستند و می‌توانند در کوتاه‌ترین زمان جهت انتظارات و جریان نقدینگی را تغییر دهند.

رفتار امروز بازار بیش از آنکه نشانه یک بازگشت قدرتمند باشد، بیانگر کاهش فشار فروش ناشی از خستگی فروشندگان است. جمع شدن صف‌های فروش را باید یک سیگنال احتیاطی مثبت دانست، نه علامت پایان ریسک. هر موج تقاضا می‌تواند به‌شدت وابسته به اخبار و تحولات بیرونی باشد و پایداری آن هنوز محل تردید است.

در مجموع، بازار سرمایه در وضعیت «ارزنده اما لرزان» قرار دارد؛ وضعیتی که در آن هر خبر سیاسی یا اقتصادی می‌تواند بار دیگر موازنه عرضه و تقاضا را بر هم بزند. برای سرمایه‌گذاران، این مقطع بیش از هر چیز نیازمند مدیریت ریسک، پرهیز از تصمیم‌های هیجانی و توجه همزمان به متغیرهای بنیادی و فضای کلان است.